Thuốc giảm cân trôi nổi: vì sao nguy hiểm

Thị trường sản phẩm giảm cân rất lớn và rất khó kiểm soát. Đây là lĩnh vực có nhiều rủi ro nhất cho người tiêu dùng.

Vấn đề cốt lõi

• Nhiều sản phẩm bị trộn hoạt chất mạnh mà không ghi trên nhãn.
• Người dùng không biết mình đang đưa gì vào cơ thể.
• Không ai theo dõi tác dụng bất lợi.
• Không biết có tương tác với thuốc đang dùng không.
• Khi có vấn đề, bác sĩ khó xử trí vì không biết thành phần thật.

Các nhóm chất từng bị phát hiện trộn lén

Đây là thông tin để cảnh giác, không phải để tự tra cứu rồi dùng.

• Chất kích thích thần kinh — gây tim đập nhanh, tăng huyết áp, mất ngủ, lo âu.
• Thuốc lợi tiểu — làm sụt cân do mất nước, có thể gây rối loạn điện giải nguy hiểm.
• Thuốc nhuận tràng liều cao — gây tiêu chảy, mất nước, tổn thương ruột khi dùng lâu.
• Hormone tuyến giáp — gây rối loạn nhịp tim, loãng xương.
• Corticoid — trong sản phẩm tăng cân và một số sản phẩm khác.
• Các hoạt chất đã bị cấm hoặc rút khỏi thị trường vì tác dụng bất lợi nghiêm trọng.

Dấu hiệu một sản phẩm đáng ngờ

Về lời quảng cáo

• Hứa giảm cân rất nhanh.
• "Không cần ăn kiêng, không cần tập."
• "Giảm mỡ đúng vùng mong muốn."
• "Bí quyết gia truyền", "công nghệ độc quyền".
• "Hàng xách tay", "hàng nội địa" không có nhãn phụ tiếng Việt.
• Cam kết hoàn tiền nếu không hiệu quả.
• "Cơ quan chức năng không muốn bạn biết điều này."

Về cách bán

• Bán qua mạng xã hội, người bán không có chuyên môn y dược.
• Giục mua gấp, "chỉ còn vài suất".
• Chỉ có ảnh trước sau làm bằng chứng.
• Bình luận khen ngợi giống nhau, tài khoản lạ.
• Không có địa chỉ rõ ràng, chỉ nhắn tin.
• Bán theo kiểu mời gọi người khác cùng bán.

Về sản phẩm

• Không nhãn mác, nhãn chỉ có tiếng nước ngoài.
• Không ghi rõ thành phần và hàm lượng.
• Đóng gói sơ sài, chia lẻ ra túi nilon.
• Không có hạn dùng hoặc hạn dùng mờ.
• Không có số đăng ký, hoặc số không tra được.

Về giấy tờ và người nổi tiếng

• Giấy tờ có thể bị làm giả — ảnh chụp giấy tờ trên bài quảng cáo không chứng minh được gì.
• Công bố sản phẩm không phải là chứng nhận hiệu quả — hai thứ hoàn toàn khác nhau.
• Người nổi tiếng quảng cáo thường không có chuyên môn và được trả tiền.
• "Bác sĩ khuyên dùng" cần kiểm tra danh tính thật — nhiều trường hợp là hình ảnh bị dùng trái phép.
• Khi nghi ngờ — hỏi dược sĩ ở nhà thuốc hoặc bác sĩ.

Dấu hiệu đã gặp tác dụng bất lợi

Có bất kỳ dấu hiệu nào dưới đây — ngưng ngay và đi khám.

• Tim đập nhanh, hồi hộp, đánh trống ngực.
• Run tay, bồn chồn, lo âu.
• Mất ngủ nặng.
• Đau đầu, chóng mặt.
• Đau ngực, khó thở.
• Huyết áp tăng cao.
• Đau bụng dữ dội, nôn nhiều.
• Tiêu chảy nhiều, mất nước.
• Vàng da, vàng mắt, nước tiểu sẫm màu — dấu hiệu tổn thương gan.
• Tiểu ít, phù.
• Mệt lả, chuột rút nhiều — có thể do rối loạn điện giải.
• Thay đổi tâm trạng bất thường.
• Co giật, lơ mơ — cần cấp cứu ngay.

Nếu đã lỡ dùng

• Ngưng dùng.
• Giữ lại sản phẩm và vỏ hộp — mang theo khi đi khám.
• Chụp ảnh trang bán hàng, tin nhắn với người bán.
• Đi khám và nói rõ mình đã dùng gì, trong bao lâu — không giấu vì ngại.
• Nếu đã dùng lâu và nghi có corticoid — không tự ngưng đột ngột, phải đi khám để được hướng dẫn giảm dần.
• Nói với bác sĩ về mọi thuốc khác đang dùng.

Nhóm cần đặc biệt tránh

• Phụ nữ mang thai và cho con bú.
• Trẻ em và thanh thiếu niên.
• Người có bệnh tim mạch, tăng huyết áp.
• Người có bệnh gan, bệnh thận.
• Người có bệnh tuyến giáp.
• Người đang dùng bất kỳ thuốc nào.
• Người có tiền sử rối loạn ăn uống.
• Người cao tuổi.

Có thuốc giảm cân hợp pháp không

Có một số thuốc được chỉ định trong điều trị thừa cân — nhưng đó là thuốc kê đơn.

• Phải do bác sĩ chỉ định sau khi đánh giá tình trạng cụ thể.
• Có chỉ định và chống chỉ định rõ ràng.
• Cần theo dõi trong quá trình dùng.
• Đi kèm thay đổi lối sống, không thay thế.
• Không phải ai cũng phù hợp.

Nếu quan tâm — hãy đi khám và hỏi bác sĩ, không mua qua mạng.

Điều đáng nhớ

Ba ý:

1. Nhiều sản phẩm trôi nổi bị trộn hoạt chất mạnh mà không ghi nhãn — người dùng không biết mình đang dùng gì.
2. Giấy tờ và người nổi tiếng quảng cáo không chứng minh được độ an toàn.
3. Đã lỡ dùng thì ngưng và đi khám, mang theo sản phẩm — đừng giấu vì ngại.

Câu hỏi thường gặp